Z danych zawartych w raporcie „Samobójstwa i próby samobójcze w Polsce w latach 2020–2025”, opracowanym na podstawie danych Komendy Głównej Policji, wynika, że w 2025 roku w całej populacji odnotowano kolejny niewielki spadek liczby samobójstw (z 4845 do 4776 – ok. 2%).[1]
W ciągu ostatnich 5 lat liczba samobójstw wśród Polaków zmieniła się nieznacznie, ale obserwujemy też pozytywne sygnały: liczba zgonów spadła w porównaniu z rokiem 2020 o 6,2%, a między rokiem 2023 a 2024 nastąpiła znacząca poprawa – liczba samobójstw zmniejszyła się o 7,4%. Trend spadkowy utrzymał się również w 2025 roku – o 1,4% w stosunku do 2024 oraz o 8,2% w porównaniu z rokiem 2021. To pokazuje, że działania profilaktyczne i edukacyjne przynoszą efekty.[2]
Statystyki są niezbędnym narzędziem analizy, ale za każdą liczbą kryje się konkretna historia i życie człowieka. Dlatego tak ważne jest, by reagować na sygnały zagrożenia i tworzyć sieć wsparcia w codziennym życiu.
Szczególną uwagę zwracają dane dotyczące dzieci i młodzieży. Po raz pierwszy od pięciu lat odnotowano spadek liczby prób samobójczych w grupie do 19. roku życia – o 6%. Jednocześnie wzrosła liczba zgonów samobójczych w tej grupie o 27% (ze 127 do 161 przypadków), co pokazuje, że potrzebujemy dalszych, skutecznych działań i pogłębionej analizy czynników ryzyka oraz skuteczności podejmowanych interwencji.
Ważnym pozytywnym trendem, który konsekwentnie wspieramy poprzez swoją codzienną aktywność edukacyjną i szkoleniową prowadzoną w ramach Forum Przeciw Depresji, jest wzrost świadomości społecznej. Bliscy coraz częściej reagują na sygnały ostrzegawcze i w sytuacji zagrożenia życia dzwonią pod numer alarmowy 112, uruchamiając procedury ratunkowe. To pokazuje, że zmiana jest możliwa i że wspólne działania mają realny wpływ.
Skuteczna profilaktyka w skali populacyjnej wymaga realnej współpracy i współodpowiedzialności wielu środowisk. Szkoła, system ochrony zdrowia, pomoc społeczna, organizacje pozarządowe i instytucje publiczne powinny działać w sposób spójny i oparty na rzetelnej, krytycznej ocenie skuteczności podejmowanych aktywności.
Jak podkreśla Lucyna Kicińska, ekspertka Biura ds. Zapobiegania Zachowaniom Samobójczym, w komentarzu do swojej wypowiedzi dla redakcji „Polska i Świat” po konferencji prasowej Polskiego Towarzystwa Suicydologicznego, poświęconej ogłoszeniu raportu: „Wciąż zbyt wiele czynników ryzyka pozostaje niedostatecznie rozpoznanych, a znane już obszary zagrożeń nie zawsze są objęte realnym, dostępnym wsparciem.”[3]
Statystyki pokazują, że wciąż istnieją wyzwania, ale jednocześnie widać efekty pracy edukacyjnej, profilaktycznej i systemowej. Wiele młodych osób doświadcza presji, samotności i przemocy, ale rosnąca świadomość dorosłych, nauczycieli i rówieśników daje realną szansę na wsparcie w kryzysie.
Pamiętajmy, że odpowiedzialność za pomoc młodej osobie zaczyna się w codziennych relacjach – w byciu obok, w zadawaniu prostych pytań o samopoczucie i w gotowości do słuchania bez oceniania. Każda rozmowa, każde uważne spojrzenie, każde słowo wsparcia ma znaczenie.
Ogólnopolski Dzień Walki z Depresją przypomina, że zdrowie psychiczne dzieci i młodzieży jest miarą jakości naszej wspólnej przyszłości. Warto działać mądrze, odważnie i konsekwentnie – każdy gest wsparcia przyczynia się do realnej zmiany.
[1] https://zwjr.pl [dostęp 18.02.2026]
[2] https://backend.zwjr.pl [dostęp 18.02.2026]
[3] Komentarz własny ekspertki wyrażony we wpisie https://www.linkedin.com/posts/lucyna-kici%C5%84ska-1001a219b_liczba-zachowa%C5%84-samob%C3%B3jczych-w%C5%9Br%C3%B3d-os%C3%B3b-do-activity-7422659807461015552-, do wypowiedzi medialnej: https://tvn24.pl/polska/te-dane-to-powazny-sygnal-alarmowy-ministerstwa-zapowiadaja-zmiany-st8870208 [dostęp 18.02.2026]
